Afife Batur Kütüphanesi

Afife Batur Kütüphanesi Nedir? Afife Batur Kütüphanesi, İstanbul'un Kadıköy ilçesi Hasanpaşa Mahallesi'nde yer alan tarihi Hasanpaşa Gazhanesi'nin kültür-sanat ve yaşam alanına dönüştürüldüğü Müze Gazhane yerleşkesi bünyesinde faaliyet gösteren bir kütüphanedir. İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Kütüphane ve Müzeler Şube Müdürlüğü'ne bağlı olan kurum, endüstri mirası yapının kompresör binasında konumlandırılmıştır. Kütüphane, Hasanpaşa Gazhanesi'nin korunması, belgelenmesi ve kente bir kültür odağı olarak kazandırılması için uzun yıllar mücadele eden mimarlık tarihçisi Prof. Dr. Afife Batur'un anısını yaşatmak amacıyla kurulmuş olup zengin dermesiyle özellikle kent, mimarlık, felsefe, sanat ve sosyal bilimler alanlarında araştırmacılara, öğrencilere ve kent sakinlerine hizmet vermektedir. Tarihçesi Endüstriyel Dönem: Kütüphanenin yer aldığı tarihi Hasanpaşa Gazhanesi, Osmanlı döneminde Anadolu Yakası'nın havagazı ihtiyacını karşılamak amacıyla 1892 yılında hizmete açılmıştır. Tesis, doğalgazın yaygınlaşmasıyla birlikte işlevini yitirerek 1993 yılında kapatılmıştır. Koruma ve Mücadele Süreci: Tesisin yıkımını önlemek ve endüstri mirası olarak tescil ettirmek amacıyla İTÜ Mimarlık Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Afife Batur öncülüğünde kapsamlı belgeleme çalışmaları yürütülmüş, mahalle sakinleri ve sivil inisiyatiflerin ortak çabasıyla alan koruma altına alınmıştır. Restorasyon ve Açılış: İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen kapsamlı restorasyon projesinin ardından, gazhanenin eski kompresör binası çağdaş bir kütüphane ve çalışma alanı olarak yeniden işlevlendirilmiş; kütüphane 9 Temmuz 2021 tarihinde Müze Gazhane çatısı altında kapılarını okurlara açmıştır. Mimari ve Mekânsal Özellikleri Tarihi Kompresör Binası (F Binası): Kütüphane, gazhane kompleksinin özgün endüstriyel dokusunu koruyan kompresör yapısı içinde yer alır; yapının taş-tuğla duvarları ve çelik çatı konstrüksiyonu restorasyon sırasında muhafaza edilerek iç mekânla bütünleştirilmiştir. Çok Katlı Mekân Kurgusu: Yaklaşık 200 metrekarelik alana yayılan ve 160 kişi oturma kapasitesi sunan yapının zemin katında karşılama bankosu, dijital arşiv ile araştırma ve kitaplık bölümü; üst asma katında ise sakin ve serbest çalışma masaları konumlandırılmıştır. Modern Çalışma Donatısı: Endüstriyel mimarinin ferah tavan yüksekliği altında tasarlanan ahşap masalar, aydınlatma üniteleri ve ergonomik çalışma düzeni, ziyaretçilere modern bir araştırma atmosferi sağlamaktadır.