Mir-i Miran Mehmet Ağa Türbesi

Mir-i Miran Mehmet Ağa Kimdir? Mir-i Miran Mehmet Ağa (Mehmet Paşa / Kara Mehmet), Osmanlı İmparatorluğu'nda 16. yüzyılın ikinci yarısında Sultan II. Selim ve Sultan III. Murad dönemlerinde önemli kademelerde bulunmuş nüfuzlu bir devlet adamıdır. Doğum tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte Sadrazam ve Kaptan-ı Derya Halil Paşa'nın kardeşidir. Yeniçeri Ağalığı, Rumeli Beylerbeyliği (Mir-i Miran) ve vezirlik gibi en üst düzey idari makamlarda görev yapmış; 2 Nisan 1589 tarihinde Osmanlı tarihindeki ilk büyük yeniçeri isyanlarından biri olan Beylerbeyi Vak'ası neticesinde idam edilmiştir. Hayatı ve Katkıları Kökeni ve Saraya Girişi: Aslen Ermeni kökenli olup ilk dönemlerinde doğancılık sanatında usta olan Peşinoğlu Kaya Bey'in maiyetinde yer almıştır. Şehzade Selim'in hizmetine girmiş, burada esmerliğinden ötürü "Kara Mehmed" lakabıyla tanınmıştır. Devlet Hizmeti: II. Selim tahta çıktıktan sonra sarayda mîrahur görevine getirilmiş, III. Murad devrinde 1583-1584 yıllarında Yeniçeri Ağası olmuştur. Ardından Rumeli Beylerbeyliği (Mir-i Miran) payesini almış, 1586-1587 yıllarında ise vezirlik rütbesine yükselmiştir. Beylerbeyi Semti: Rumeli Beylerbeyliği vazifesini yürüttüğü sırada İstanbul Boğazı'nın Anadolu yakasında görkemli bir sahil sarayı (yalı) inşa ettirmiştir. Günümüzdeki "Beylerbeyi" semtinin adı, Mehmet Paşa'nın taşıdığı bu beylerbeyi unvanından ve yaptırdığı yalıdan gelmektedir. Beylerbeyi Vak'ası ve Vefatı: 1589 yılında Osmanlı akçesinin ayarının düşürülmesi (tağşiş) ve yaşanan mali krizin çözümü için görevlendirilmiştir. Ancak alım gücü azalan parayla ulufe almak istemeyen yeniçerilerin ayaklanması üzerine saray kuşatılmış, asilerin talebi doğrultusunda Mehmet Paşa ile Baş Defterdar Mahmud Efendi 2 Nisan 1589'da (16 Cemaziyelevvel 997) idam edilmiştir. Türbesi Mir-i Miran Mehmet Ağa Türbesi, İstanbul'un Eyüpsultan ilçesinde, Camii Kebir Caddesi ile Beybaba Sokağı arasında yer alan geniş bir avlu içerisindedir. Mehmet Paşa'nın 1589 yılındaki vefatının ardından kesme taştan, tek kubbeli ve on yüzlü klasik Osmanlı üslubunda inşa edilmiştir. Türbe içerisinde Mehmet Paşa ile birlikte aynı vakada hayatını kaybeden Baş Defterdar Mahmud Efendi'nin de sandukası yer almaktadır.