Meriç Köprüsü Edirne

Meriç Köprüsü Edirne Nedir? Meriç Köprüsü (diğer adıyla Mecidiye Köprüsü), Edirne kent merkezi ile Karaağaç Mahallesi arasındaki güzergâhta, Meriç Nehri üzerinde yer alan Osmanlı dönemine ait anıtsal bir taş köprüdür. Tarih boyunca "Mecidiye", "Sultan Mecid", "Yeni Köprü", "Cisr-i Cedid" ve "Mahmudiye" gibi adlarla da anılmıştır. Edirne'nin simgelerinden biri olan yapı, nehir taşkınlarına dayanamayıp yıkılan eski ahşap köprünün yerine kara yolu ulaşımını sağlam ve sürekli kılmak amacıyla inşa edilmiştir. Tarihçesi Karar Aşaması: Köprünün bulunduğu noktada yer alan eski ahşap köprü 1827 yılındaki büyük nehir taşkınında yıkılmıştır. Bunun üzerine Sultan II. Mahmud'un 1831-1833 Edirne ziyareti esnasında yerine dayanıklı kâgir bir taş köprü yapılmasına karar verilmiştir. İnşa Süreci: 1833 yılında inşasına başlanan ilk yapı; devletin mali sıkıntıları ve Sultan II. Mahmud'un vefatı sebebiyle tamamlanamayarak yarım kalmıştır. Yapım çalışmaları oğlu Sultan Abdülmecid döneminde yeniden başlatılmış; köprü 1842-1847 yılları arasında tamamlanarak hizmete açılmıştır. Osmanlı arşiv kayıtlarında yapının Hacegandan Edhem Efendi marifetiyle inşa ettirildiği belirtilmektedir. Kitabe ve İşgal Dönemi: Köprünün mermer kitabe köşkünde Şair Ziver Bey'in talik hatla kaleme aldığı inşa kitabesi yer almaktaydı. Edirne'nin Yunan işgali sırasında tahrip edilen bu özgün kitabenin yerine, 1966 yılında Hattat Mustafa Uğur tarafından aslına uygun biçimde hazırlanan kitabe yerleştirilmiştir. Mimari Özellikleri Taşıyıcı Sistem ve Ölçüler: Kesme taştan inşa edilen köprü yaklaşık 261-263 metre uzunluğunda ve 7 metre genişliğindedir. Nehir yatağı üzerinde 13 ayak üzerine oturtulmuş 12 sivri kemerli göze sahiptir; ayaklar arasında taşkın sularının tahliyesi amacıyla 11 adet yuvarlak kemerli boşaltma gözü bulunmaktadır. Kitabe ve Seyir Köşkü: Köprünün orta hizasında karşılıklı iki adet mermer köşk konumlandırılmıştır. Bir tarafta inşa kitabesini taşıyan alınlıklı kitabe köşkü, karşısında ise padişahların gün batımını ve nehir akışını izlemesi amacıyla yapılmış tonoz örtülü ve mermer sekili seyir balkonu yer almaktadır. Köşkün tonoz iç yüzeyi dönemin Batılılaşma etkilerini yansıtan duvar resimleriyle bezelidir. Taş Süslemeler ve Figürler: Köprünün memba cephesindeki birinci boşaltma gözünün kemeri üzerinde Selçuklu ve erken Türk ikonografisini yansıtan çift ejder kabartması, altı köşeli yıldız motifi ve ay-yıldız kabartması bulunur. Ayrıca köprü ayaklarında üst üste üç sıra halinde çıkma yapan taştan kuş tünekleri (kuşevleri) yer almaktadır.