Hz. Cabir R.A.

Hz. Cabir b. Abdullah Kimdir? Câbir b. Abdullah el-Ensârî (yaklaşık 607 – 697), İslâm peygamberi Hz. Muhammed sav'in ashabından olup Medine'nin Hazrec kabilesine mensuptur. Babası, Uhud Gazvesi'nde şehit düşen ilk sahâbîlerden Abdullah b. Amr b. Harâm'dır. Câbir b. Abdullah, İslâm tarihinde binden fazla hadis nakleden sahâbîleri ifade eden "müksirûn" zümresinde yer almış ve Medine'de en son vefat eden sahâbî olarak İslâm ilim tarihinde çok seçkin bir yer edinmiştir. Hayatı ve Katkıları İslâm'a Girişi ve Gençliği: Küçük yaşta babası ile birlikte İkinci Akabe Biatı'na katılarak yetmiş kişilik heyetin en genç üyelerinden biri olmuştur. Babasının Uhud Gazvesi öncesinde geride kalan kalabalık kız kardeşlerine bakma görevini kendisine bırakması ve ardından şehit olması sebebiyle Bedir ve Uhud savaşlarına fiilen katılamamıştır. Gazve ve Seferler: Uhud'un hemen ertesi günü Hz. Peygamber'den özel müsaade alarak Hamrâülesed Seferi'ne iştirak etmiş; ardından Hendek ve Hayber başta olmak üzere Hz. Peygamber'in maiyetinde 19 gazvede yer almıştır. Hudeybiye'de Bey'atürrıdvân'a katılmış, Hz. Peygamber'in vefatından sonraki dönemde Şam'ın fethinde ve çeşitli askerî harekâtlarda bulunmuştur. İlmî Faaliyetleri ve Hadis Mirası: Hz. Peygamber'den 1540 hadis rivayet ederek en çok hadis rivayet eden sahâbîler arasına girmiştir. Mescid-i Nebevî'de geniş bir ders ve fetva halkası kurmuş, Tâbiîn nesline hadis ve fıkıh ilmini aktarmıştır. Hatta tek bir hadisin doğrulanması uğruna Medine'den Şam'a kadar bir aylık meşakkatli bir deve yolculuğu yapmış ve hadis ilminde ilim tahsili için seyahatin (rihle) en belirgin örneklerinden birini sergilemiştir. Türbesi İstanbul ili Fatih ilçesi Ayvansaray semtinde bulunan, Bizans döneminden kalma ve fetihten sonra camiye dönüştürülen Atik Mustafa Paşa Camii (Hazreti Cabir Camii) içerisinde, mihrabın sağ tarafında yer alan hücrede bir sanduka ve makam-türbe bulunmaktadır. Kapısı üzerinde Osmanlıca "Hâzâ makam-ı merkad-i Câbir b. Abdullah el-Ensârî" yazısı yer alır. Tarihî kaynaklara göre Câbir b. Abdullah İstanbul kuşatmalarına fiilen katılmamış, 697 yılında Medine'de vefat ederek Cennetü'l-Baki'ye defnedilmiştir; Ayvansaray'daki bu yapı ise sahâbînin aziz hatırasına hürmeten tahsis edilmiş bir makam-türbedir.